Die Mintzberg: “Managers – not MBA’s” en “Time for design!”
Reactie op een interview met Henry Mintzberg

23 november 2011 | blog, ontwerp

Afgelopen zondag sprak journalist Jeroen Smit in de serie ‘Leiders gezocht’ met Henry Mintzberg. Mintzberg schetste dat de MBA opleidingen op een verkeerde manier, de verkeerde mensen, in verkeerde vakken opleiden. Tot slot ageert Mintzberg tegen foute, egocentrische, motieven van MBA’ers. Zijn conclusie is dat MBA’ers ongeschikt zijn als manager!

Mintzberg geeft aan dat MBA studenten vaak geen of weinig ervaring in de praktijk hebben. Zij ‘leren het vak’ door te werken aan cases – maar leren daarmee impliciet dat je de werkelijkheid zou kunnen vatten door stukken papier. Ook in hun latere praktijk maken MBA’ers onvoldoende contact met de mensen en het werk in de organisatie en blijven ze vanaf papier managen. Ervaring, de praktijk centraal en reflectie op ervaring zijn noodzakelijk voor goede leiders en managers aldus Mintzberg.

Gelukkig doe ik dat in de typische Sioo programma’ s anders. In de Sioo open of in-company programma’s hebben deelnemers enkele tot vele jaren praktijkervaring. Vanuit het didactisch principe van Action Leaning werken deelnemers vrijwel altijd aan hun eigen praktijk. Soms werken we met simulaties – maar dan vaak ver uitgewerkt met acteurs en rollenspelen. Reflectie is een standaard onderdeel van alle programma’s. Methodisch handelen en kunnen verantwoorden waarom je doet wat je doet is kern van alle assessments en examens. En hoeveel veel deelnemers stappen maken in hun carrière na of tijdens een Sioo programma, wordt dit altijd teruggevoerd op het steviger handelen en niet alleen op een of andere behaalde titel.

Een tweede, voor mij zeer herkenbaar argument is dat de reguliere MBA’s veelal zijn georganiseerd naar functionele gebieden als Strategie, Marketing, Human Resources, Inkoop et cetera. MBA’ers verliezen daardoor de samenhang tussen al die functionaliteiten uit het oog. Dat vind ik dan weer erg leuk om te horen! Als ontwerper geloof ik in de integrale benadering van de organisatie, net zoals ik als productontwerper tegelijkertijd naar de bedrijfsmatige, ergonomische, constructieve en vormgevingsaspecten van een ontwerp moest kijken. Ook bij organisaties maakt de samenhang of een organisatie wel of niet goed weet te presteren! Ik vind dat organisatieprofessionals hun organisatie beter moeten snappen en de onderliggende logica’s moeten doorzien. Mijns inziens maken de functionele vakken binnen de reguliere MBA’s de samenhang binnen de organisatie vrijwel onzichtbaar. Het handelingsperspectief op organisatieniveau verdwijnt. In plaats van invulling te geven aan het ‘richten en inrichten van de organisatie’ worden MBA’ers verleid zich te richten op een verdere suboptimalisatie van de organisatie.

Prachtig vind ik dan ook dat Mintzberg in een tweede artikel aankondigt dat het wat hem betreft “Time for design” is en allerlei parallellen trekt met verschillende soorten van ontwerp en ontwerpers! Dat ik het nog zo eens zou worden met de man die organisaties als barbapappa-achtige figuren tekende…